Als ik later oud ben

Met tranen van ontroering las ik het bericht dat van Agt hand in hand met zijn vrouw de laatste adem uitgeblazen had. Wat een voorrecht en wat een geluk.
Voorrecht omdat hij en zijn vrouw “in aanmerking” kwamen voor een zelf geregisseerd levenseinde. Ook dat zij samen zo oud geworden zijn, zie ik als een geluk, want dat gebeurt niet heel vaak.
Lef is ook nodig, want niemand wil dood

Het is niet voor het eerst dat ik schrijf over de eigen regie bij het levenseinde.
Juist omdat ik van zowel Paul als mijn moeder die laatste strijd verschrikkelijk vond (en de dood gewoon onontkoombaar was) probeer ik er alles aan te doen om mijn kinderen (en mezelf) dat te besparen.

Oneerlijkheid tussen geboorte en sterven
Wanneer een vrouw/stel/mens zwanger wil raken trekken we alle registers open om dat mogelijk te maken. De wannabe zwangere heeft 100 apps en allerlei meetinstrumenten om HET juiste bevruchtingsmoment te benaderen. Drie dagen wippies maken, kussen onder de kont, vis of wortelen eten en maar hopen dat de snelste zwemmer de eicel bereikt.
NEE
Dan wordt er uitgebreid onderzocht of zijn zwemmers het wel doen of dat haar eieren wel uitbroedbaar zijn. Bij domme pech zijn er legio ellendige mogelijkheden om de schoot uiteindelijk toch te vullen, Voor je nu op de reageer knop drukt om te melden dat dat hele zware processen/behandelingen zijn. Klopt, maar daar gaat het vandaag even niet over
(leedladderen doen we ergens anders).
JA
Vanaf de positieve zwangerschapstest tot en met de geboorte wordt er alles aan gedaan om het proces zo gladjes mogelijk te laten verlopen. Controles, metingen en ook keuzemogelijkheden (ja ja ook dat is niet makkelijk). Mocht er iets niet goed zijn, dan kan er gekozen worden. De bevalling als natuurlijk proces (wat sterven ook is) is allang niet meer natuurlijk. Van de eerste wee tot het persen wordt er geluisterd naar de bevallende, krijgt ze pijnstilling wanneer ze dat wil en wordt er gemeten en gekoesterd. Speciale afdelingen in ziekenhuizen, zogenaamde kraamhotels, beschuiten met muisjes en mocht het zo zijn dat de kleine in de couveuse terechtkomt, wordt er alles aan gedaan om vooral te binden met de baby.

Hoe anders is het met dat laatste stukje van het leven.

Allereerst is er bijna geen JA of NEE als het om de keuze van sterven gaat.
Je gaat dood, maar we kunnen er niet te veel bij helpen. Wanneer je thuis bent (en stervend of palliatief) zeikt de verzekering over incontinentiebroekjes, is er bijna geen hulp mogelijk (personeelstekorten) en moeten mantelzorgers het onderling maar regelen.

Ben je in het ziekenhuis, is er in tegenstelling tot het kraamhotel geen stervenshotel. Er is een ‘tas/koffer met doodgaandingen als een gezellig dekbedovertrek en een lampje) en er kan een bed geknoopt worden aan het bed van de stervende, zodat je er nog naast kunt liggen als partner.
In het verpleeghuis of een verpleegkamer is het helemaal dramatisch, kille kamers en vooral van de naasten veel zelfzorg als het gaat om eten en drinken. Af en toe een gezicht om de hoek en soms een warme hand op je schouder.
Wat mij betreft zijn de hospices de enige warme verzorgde plaats waar je zou willen zijn als je uit het leven wegglijdt.

Het stervensproces is net als het geboorteproces een natuurlijke zaak. 
Het duurt dus even. Maar dat handje hulp van pijnloos en rust, dat bij de bevallende moeder standaard is, is bij de stervende vaak een gevecht door naasten met artsen en verpleging om het proces vooral geleidelijk en pijnloos te laten verlopen.
Alles wordt vanuit het ‘mag niet’ beredeneerd, terwijl er een ‘kan wel’ is.
Die is er bij geboortes en zou er ook bij sterven moeten zijn.

Als ik later oud ben
Bij mijn huisarts ligt een document dat ik met hem besproken heb. Wetend dat ik dat up to date moet houden en met regelmaat mijn gewenste levenseinde keuzes moet bevestigen.
Ik ben echt als de dood dat de dementie of erger Alzheimer een spaak tussen mijn keuzewielen gaat gooien. Want als ik het niet meer weet en mijn keuzes kan bevestigen…..dan mag de dokter mij niet helpen om rustig, pijnloos weg te glijden.
Mijn kinderen kennen deze keuzes en hebben het document in hun bezit, maar zelfs dan hebben ze geen recht om mijn keuzes te vertegenwoordigen.

Heel even dacht ik…..oh Pia Dijkstra als minister van Gezondheid….we gaan de wet op voltooid leven weer wakker schudden. Maar ja…..wishfull thinking.

2 reacties

  1. Zucht, ik ben het met je eens, zit er zelf ook over te denken om maar vast een Levenstestament op te stellen. In mijn geval hoop ik ook niet dat dementie of erger me parten zal spelen, dat wil je gewoon n.i.e.t.

    Soms denk ik (hoop ik) dat het maar goed is dat we mentaal zo bezig zijn, al blijkt dat ook dat geen garantie is of het risico voorkomt met het oog op dementie of erger.

  2. Wat een mooie blog.
    Over (zinloos) leven … en zelfbeschikkingsrecht zijn we jammer genoeg nog lichtjaren verwijderd.
    .
    Jij brengt in iedergeval de discussie weer opgang… Goeie start van je discussie. Het begint al bij de wil om je voort te planten en daarna te leren om onafhankelijk te worden. En dan later als je groot bent, het leven je letterlijk en figuurlijk niet meer past, moet je “je hand” ophouden.
    Ook mijn gruwel.

    Blijf jij aangeven wat jij belangrijk vindt in je leven bij je huisarts en kinderen. Elk jaar weer!
    Ik wens je een lang lief leven en hoop niet dat je dementieel krakkemikkig wordt. Ik duim voor je!!

Reacties zijn gesloten.